Ronde tafel: Vasten en de aarde – spirituele bescheidenheid in een overvloedige wereld

Datum: 5 februari 2026
Plaats: De Sloep, Brinklaan 42; 1404 EX Bussum (naast de Maria- cq Koepelkerk).
Tijd: 19.30 – 21.30 uur

Inleiding
Vasten — of het nu de Ramadan, de Veertigdagentijd of Jom Kipoer betreft — herinnert ons eraan dat de mens niet leeft van brood alleen.
In al deze tradities is vasten een oefening in zelfbeheersing, afhankelijkheid en bescheidenheid. Tegelijkertijd is het een moment om stil te staan bij onze plaats binnen de schepping.

In een tijd van overconsumptie, uitputting van de aarde en groeiende ongelijkheid, twee maanden na COP-30 in Belém (Brazilië) én met een voortdurende klimaatdiscussie die ook wijst op de grenzen aan groei en grondstoffengebruik, krijgt die oude spirituele oefening nieuwe urgentie. Hoe kunnen religieuze rituelen ons helpen anders om te gaan met overvloed, schaarste en  verantwoordelijkheid voor ons gemeenschappelijke huis,de aarde? Is zorgen voor de aarde niet hetzelfde als zorgen voor elkaar?

Deelnemers
  ● Annet Betsalel, cultureel medewerker Joodse Gemeente Bussum – over de ethiek van tzoem (beperking) en tikoen olam (herstel van de wereld).
● Abdulwahid van Bommel, voormalig moslimgeestelijk verzorger, schrijver en vertaler – over sawm (vasten) en taqwa (Godsbewustzijn) als weg naar evenwicht (al-mīzān) en rechtvaardigheid.
● Vader Shenouda, pastoor van de koptisch-orthodoxe Verenakerk in Bussum –over de ascetische traditie van de woestijnvaders en hun lofzang op de schepping.
● Pastoor Koppers, rooms-katholieke parochie Bussum en Naarden – over Laudato Si’, eenvoud, rentmeesterschap en de ecologische bekering waartoe paus Franciscus en zijn opvolger oproepen.

Gespreksleiding: ds. Leendert van der Sluijs (voorganger Sion Gemeente Bussum en
presentator/redacteur bij Gooi-TV)

Opzet van de avond
1. Welkom
2. Korte inleidingen (ieder ca. 7 minuten) over de betekenis van vasten in de eigen traditie.
3. Rondetafel gesprek:
● Wat leren onze tradities over bescheidenheid en zelfbeheersing? Is er een gemene deler?
● Kunnen we spirituele soberheid verbinden met de ecologische crisis, het klimaatprobleem?
● Raken religieuze rituelen aan lokale en mondiale ongelijkheid en rechtvaardigheid?
4. Gesprek met de aanwezigen en gezamenlijke reflectie op wat we vandaag concreet kunnen doen — individueel en als gemeenschap — om onze spirituele houding, of gedrag als gelovige te vertalen naar duurzamer handelen? Kan de vasten volgens onze tradities daaraan bijdragen?

Doel
Deze avond is geen debat, maar een moment, aan de vooravond van de vasten en ramadan om inzicht en bezinning te delen.
We zoeken naar een taal van gemeenschappelijke bescheidenheid en willen van elkaar leren: hoe kunnen we leven met genoeg — voor onszelf én voor de aarde?

Organisatie
Deze bijeenkomst wordt georganiseerd door de werkgroep Groene Golf van de Protestantse gemeenten Bussum en Naarden.

Aanmelden en Kosten:
Hoewel aanmelding vooraf niet noodzakelijk is, stellen we dit wel op prijs. Liefst per e-mail: groenegolf@pkn-naarden.nl. Indien noodzakelijk per telefoon: 06-53774443 (Jan-Willem Henfling).
Toegang is gratis — koffie en thee wordt verzorgd — maar een bescheiden bijdrage in de kosten wordt bijzonder op prijs gesteld. U kunt tijdens de bijeenkomst bijdragen, maar indien u vooraf wilt bijdragen: IBAN NL11 INGB 0000 4008 20 ten name van Protestantse Gemeente Bussum, onder vermelding van Groene Golf.